Het verhaal van de Arowakse Slangenmoeder

03/01/2009
Paramaribo - Iedereen weet dat het niet zo botert tussen twee van onze inheemse stammen: de Arowakken en de Caraïben. Sommigen beweren dat er helemaal niets aan de hand is, terwijl anderen toegeven dat er een kleine spanning is tussen de twee. Van de zijde van de Arowakken het volgende interessant verhaal.

Tekst en beeld: Hariandi Todirijo

Het begon allemaal met het kunstwerk 'Slangenmoeder' van Ruben Makosi op de Nationale Kunstbeurs 2008. Een meer dan twee meter hoog beeld, waarvan de basisvorm de welbekende totempaal is. Sommigen zagen meteen een gezicht in het werk, terwijl anderen direct de slang herkenden. Al met al een werk dat mystiek uitstraalt. Niemand kon vermoeden dat achter dit beeldhouwwerk een mysterieus verhaal schuilging. De wortel van de vete tussen de Arowakken en de Caraïben wordt met deze mythe ontsluierd.

Tropisch regenwoud

Ergens in de tropische regenbossen van Zuid-Amerika leefde er eens een Arowaks gezin; vader, moeder, een dochter en zeven zonen. De dochter is de vrouw die in de totempaal te herkennen is. De zeven zaden op haar rug symboliseren haar zeven broers. In de cultuur van deze inheemsen was het gebruikelijk dat de mannen op jacht gingen. Zij deden ook aan visvangst en met de buit werd de familie onderhouden. Vreemd genoeg ontbrak het de dochter uit dit gezin nooit aan voedsel. Ze had volop bosvlees en vis in voorraad, ofschoon ze geen man had die voor haar op jacht ging voor zover de familie het wist.

Op een dag besloten de broers hun zus te achtervolgen om achter het geheim van haar te komen. Ze zagen dat hun zus aan de oever van een rivier ging zitten. De broers wachtten vol spanning wat er zou gebeuren. Hun geduld werd beloond. Op een gegeven moment zagen ze een enorme slang uit de buik van hun zus tevoorschijn komen. Hij kronkelde heftig en kroop dapper naar de uiteinden van het bos om na enige tijd terug te komen met vlees en vis. Daarna verdween hij weer in de buik van de zus. Het is deze slang die op de totempaal staat afgebeeld.

Argwaan
De broers besloten de vader in te lichten. Hij instrueerde de zonen om geen argwaan te wekken. De volgende keer dat hun zus weer het bos in zou gaan, moesten ze haar wederom volgen, wachten tot de slang tevoorschijn zou komen en vervolgens deze vernietigen. Zo gezegd, zo gedaan. Toen de slang verscheen, stormden de broers op het reptiel af en hakten het in ettelijke stukken om er zeker van te zijn dat het beest dood was. De zus schrok hevig, schreeuwde het uit en rende verdrietig met tranen in haar ogen weg.Veel later ging ze terug om te kijken of de slang nog in leven was. Helaas, het in mootjes gehakte dier lag levenloos langs de rivier. De vrouw besloot uit respect voor de slang alle delen bij elkaar te rapen en op een veilige plaats te bergen.Ze wachtte een paar dagen en ging tevergeefs kijken of er misschien toch enig leven te bespeuren zou zijn bij de slang. Nee, het mocht niet baten. Ze besloot daarom de volgende dag het reptiel te begraven.

Bij zonsopgang maakte de vrouw zich klaar om naar de plaats te gaan waar zij de slang had opgeborgen. Daar aangekomen zag zij tot haar verbazing dat er uit de buik van de slang een heleboel kleine mensen tevoorschijn kwamen. Ze waren zo klein dat ze in een mensenhand pasten. De kleine roodzwarte pitten die de kunstenaar heeft aangebracht bij de basis van de totempaal symboliseren deze kleine mensen.

Zo ontstonden de Caraïben volgens deze mythe. De kleine mensen vroegen de vrouw met hun mee te gaan, ver het bos in. Ze beloofden haar te verzorgen en te beschermen, haar hele leven lang. Haar verblijf zou een geheim blijven en noch haar vader, noch haar broers zou ooit nog van haar horen.

Groei
De vrouw koos inderdaad voor dit nieuwe volk. Na haar beslissing besloot dit volk om al de Arowakken uit te roeien. Ze stevenden op het dorp van de vader van de vrouw af en slachtten de hele stam. Tenminste, dat dachten ze. Er bleef een koppel gespaard en uit dit paar kwamen er weer andere Arowakken ter wereld. Zo is volgens deze mythe de Arowakkenpopulatie weer gegroeid en is er tot op de dag van vandaag een soort spanning tussen deze twee stammen; de Arowakken en de Caraïben.-

(Bron:www.dwtonline.com)

Evaluatieonderzoek kwikvergiftiging Apetina in mei

door Isaak Poetisi
03/01/2009

Paramaribo - Het onderzoek naar massale kwikvergiftiging in het inheemse dorp Apetina nabij de Tapanahonyrivier wordt in mei dit jaar geëvalueerd.

Hiertoe komt een milieu onderzoeksdeskundige van de Heritage Universiteit van Washington in Amerika naar Suriname. Met dit onderzoek, waarvoor een periode van drie jaar is uitgetrokken, is in april vorig jaar een aanvang gemaakt. De Organisatie van Inheemsen in Suriname (OIS) en de Amerikaanse onderwijsinstelling werken er samen aan mee. Volgens OIS-voorzitter Leon Wijngaarde gaat het onderzoek in Apetina de tweede fase in, terwijl daarmee in het eveneens getroffen dorp Anapaike een aanvang wordt gemaakt. “De onderzoeken in beide gemeenschappen worden gelijk getrokken, waarna de evaluatie van de vrijgekomen data plaats zal vinden”, zegt Wijngaarde. Het ligt volgens hem in de bedoeling dat de deskundige advies uitbrengt over de stappen die verder ondernomen moeten worden.

Het onderzoek naar kwik in het lichaam van de 159 dorpelingen in Apetina een poos terug, heeft schrikbarende resultaten opgeleverd. De geteste dorpelingen hebben evenveel of veel meer dan de gestelde toegestane hoeveelheid kwik van 1 microgram in het lichaam. Het merendeel van de getesten bestaat uit vrouwen en jonge kinderen. De hoogst gemeten vergiftiging is bij een zesjarig meisje. Zij heeft een kwikvergiftiging van 33.8 microgram in het lichaam. Het jongste kind dat de vergiftiging heeft opgelopen is een eenjarig meisje met een kwikgehalte in het lichaam van 5,6 microgram.

Het rapport vermeldt dat bij een kritische dosis van kwikvergiftiging in het lichaam, bij zeker 10 procent van alle geboorten neurologische afwijkingen kunnen optreden. Inheemsen zijn voor hun eiwitvoorziening veelal aangewezen op voedsel dat ze verzamelen door onder meer jacht en visvangst. Vanwege kwikvervuiling in veel rivieren in Sipaliwini door goudwinning, komt hun voedingspatroon in gevaar. Directeur Edward van Eer van de Medizebs zegt desgevraagd dat deze kwestie de aandacht heeft van de autoriteiten van het ministerie van Volksgezondheid. Hij zegt dat in dit kader zijn dienst samen met Volksgezondheid en nog een paar deskundigen bezig is het probleem vast te stellen en na te gaan hoe daarin een oplossing brengen. “Het is niet de bedoeling om blindelings af te gaan op zaken die gesteld worden in onderzoeken”, aldus Van Eer.-.

(Bron: http://www.dwtonline.com/)

Awareness Workshop

De O.I.S. is gestart met een reeks van Awareness Workshops tbv de Inheemse bevolking en geintresseerden. De eerste uit deze serie was op 27 en 28 november 2008 in Ons Erf aan de Prins Hendrikstraat in Paramaribo. De onderwerpen die aan de orde zijn gekomen op deze workshop zijn: 1. Collectieve rechten en 2. Omgaan met Conflicten.

Deze workshop werd verzorgd door de 2 ex-studenten dhr. Stanley Liauw Angie en dhr. Marciano Bronne, zelf Jeugdparlementarier voor het district Sipaliwini, die hiervoor een 3 maanden trainingen hebben gevolgd in Quito, Ecuador op De Andina Simon Bolivar Universiteit in o.a. deze 2 onderwerpen. Speciaal voor deze workshop waren uit Quito, Ecuador afgereisd mw. Eulalia Flor van de Andina Simon Bolivar Universiteit en dhr. Thomas Kilian, vertegenwoordiger van de DED, een organisatie die het programma van de universiteit sponsort.

De volgende workshop van deze groep ex-studenten (5), zal in een van de dorpen worden gehouden. De bedoeling is om al in de maand januari 2009 van start te gaan.

Wij wensen de heren succes met deze serie van workshops!!!

Inheemse dorpen Para protesteren tegen willekeur

Isaak Poetisi
05/12/2008

Paramaribo - De Organisatie van Samenwerkende Inheemse Dorpen Para (OSIP) pikt het niet langer dat de rechten van de Inheemse dorpsgemeenschappen worden miskend. Het kan er bij de organisatie niet in dat de Inheemsen steeds hun oorspronkelijke woongebieden moeten inleveren. De druppel die de emmer deed overlopen is het verbod, door de SBB opgelegd aan het dorp Powakka in Para-Oost, om langer houtkapactiviteiten te ontplooien. Afgelopen weekend hebben de dorpshoofden van de elf inheemse dorpen in Para, met een totale populatie van ruim 3600 bewoners, unaniem het besluit genomen een passend antwoord te geven op wat zij noemen ‘schending van de rechten’ van deze gemeenschappen. hegenwoordigt Bernharddorp in de organisatie. De OSIP zag het levenslicht tijdens de regionale conferentie van inheemse dorpsbesturen van 6 tot 8 maart dit jaar te Bernarddorp. De dorpen besloten toen in een resolutie de grondenrechtenproblematiek in een regionaal samenwerkingsverband met alle beschikbare middelen aan te pakken. Internationale juridische stappen behoren daarbij tot de mogelijkheden. “In de kwestie Powakka merken we dat gebruik gemaakt wordt van de wet”, zegt Gijsberg. Powakka is evenals de dorpen Redi Doti en Cassipora in Para-Oost, en Bigi Poika in Para-Zuid bij decreet C-44 van 12 maart 1981 opgeheven als dorpsgemeenschap. De overweging daarbij was dat het doel dat met de instelling van de dorpsgemeenschappen werd beoogd, door de tijd heen achterhaald zou zijn en niet bevorderlijk voor de integratie en de regionale ontwikkeling. Deze opheffing werd volgens het hypothecaire uittreksel van 22 februari 2008 uitgevoerd. “Als regionaal lichaam gaan wij erop staan dat onze rechten op de gronden die we al eeuwen bewonen en bewerken gerespecteerd worden”, zegt Gijsberg. Synchroon aan dat streven naar erkenning zal eveneens worden gewerkt aan de versterking van de organisatie. Ook de dorpen Wit Santi en Hollandse kamp, beide in de omgeving van de Johan Adolf Pengel luchthaven, zijn momenteel een heet hangijzer. De OSIP erkent volledig het economisch belang als gevolg van de voorgenomen uitbreiding van de luchthaven. “Echter willen we harde onderhandelingen over eventuele verhuizing van beide dorpen”, zegt de OSIP- ondervoorzitter. Minister Michael Jong Tjien Fa van Ruimtelijke ordening, Grond- en Bosbeheer (RGB), die de regering tijdens de conferentie in Bernharddorp vertegenwoordigde, deed de toezegging dat de regering noch zijn ministerie zich schuldig zouden maken aan de uitgifte van gronden in gebieden waar inheemsen al eeuwen leven.-.

dWT archieffoto/ Isaak PoetisiTraditionele installatie van het OSIP-bestuur tijdens de 3-daagse conferentie van inheemse dorpsbesturen in maart dit jaar te Bernharddorp. Vlnr: De kapiteins Joan van der Bocsh (Pikin Poika), Keith Arumjo (Bigi Poika), Lesley Artist (Redi doti), Jerry Gijsberg (Bernharddorp) en Patrick Mandé (Wit Santi).-.

(Bron: http://www.dwtonline.com/)

Indigenous Suriname Winnaar Caribbean Population Award

De documentaire "Indigenous Suriname" is ook één van de winnaars van de Caribbean Population Award 2008. In deze documentaire komen verschillende Inheemsen aan het woord en geven in duidelijke woorden aan, hoe zij denken over de situatie van de Inheemsen en het gevoel dat bij hun leeft over de behandeling die wij krijgen als Inheemsen van deze regering.
Verder komt ook aan de orde, de rechten op de erkenning van onze gronden, de kwikvergiftiging in het zuiden en zuid-oosten van Suriname. Met deze 25 minuten durende documentaire wil de OIS de verschillende problemen van de Inheemsen nader belichten en naar voren brengen onder het groter publiek. De ceremonie van de prijsuitreiking heeft plaats gevonden op

vrijdag 28 november 2008 in hotel Torarica in Paramaribo.

!!!! PROFICIAAT !!!!!

Een stukje cultuur om trots op te zijn

Wij als Inheemsen hebben een cultuur om er trots op te zijn. Wij moeten ons niet schamen voor ons cultuur, maar trots zijn op al datgene wat onze voorouders ons hebben nagelaten.

We hebben ons dans, muziek, cullinaire en onze tradities dienen wij instand te houden willen wij niet verdwijnen van deze wereld. Onze roots moeten wij niet vergeten en laten wij, de nazaten van de eerste bewoners van het Amerikaans continent, ons cultuur weer gaan beleven en onze tradities hooghouden. Het maakt niet uit van welke stam je bent, maar laten wij met zijn allen weer gaan genieten van ons cultuur, zodat het niet verloren gaat voor de generatie van morgen.

Surinaamse bossen verdwijnen

Het binnenland van Suriname wordt overspoeld door mensen van allerlei afkomst, die snel rijk willen worden en ons bos vernietigen. Het bos dat van eminent belang is voor de Inheemsen, wordt totaal vernietigd, allemaal mede dankzij het beleid dat door deze zittende regering wordt gevoerd.

De Inheemsen die afhankelijk zijn van de bossen, de kreken en rivieren worden bedreigd in hun middelen van bestaan en moeten ook het gelag betalen van deze ongecontroleerde activiteiten. In het binnenland van Suriname worden er al jaren gebruik gemaakt van kwik bij het winnen van goud. Het kwik wordt op een milieu onvriendelijke manier gebruikt en vormt op een gegeven moment een gevaar voor de volksgezondheid, met name voor de Inheemsen. De overheid is niet bij machte om controle uit te oefen op het binnenland van Suriname. De Brazilianen hebben vrij spel, vaak genoeg illegaal in het land en vernietigen zij ons biodiversiteit.

Vaak genoeg hebben personen of instanties die controle moeten uitoefenen op de verschillende activiteiten die plaats vinden in het binnenland, een dikke vinger in de pap. Hoge militairen, hoge politie functionarissen en politici hebben allemaal goudconcessies en baat bij dat de situatie zo blijft, omdat zij zonder inspanningen, zonder belasting te betalen of de gebieden te rehabiliteren, rijk worden. Wetten ontbreken, geen deugdelijk beleid en nepotisme zijn o.a. de oorzaken dat wij Inheemsen het gelag moeten betalen voor de honger naar het edelmetaal door derden.

Wat er nog komt bijkijken is de laksheid waarmee de regering met deze situatie omgaat. Al heeft de regering ook nog de juiste informatie en data, dan nog heeft deze regering niet het left om op te treden om de vaak mileu onvriendelijke situatie tot het minimum te beperken. Het zuid-oosten van ons Suriname is een triest beeld van de vernietiging en de kale plekken in het bos, zijn de stille getuige van deze vernietiging. Het water van de rivieren en de kreken die eens als goed drinkwater gekwalificiteerd werden, vormen een gevaar voor de volksgezondheid, omdat die nu ook goed vervuild zijn.
De Organisatie van Inheemsen in Suriname (O.I.S.) heeft in de maand april een onderzoek gedaan naar kwikvoorkomens in de lichamen van de bewoners van het dorp Apetina aan de Tapahony riever. Het resultaat was schrikbarend en nog steeds wacht de organisatie op enige actie van de overheid. Het enige wat de deskundige van het Ministerie van Volksgezonheid te zeggen had, is dat de mensen geen roofvissen moeten eten uit de rivieren en kreken en vooral niet de kop van deze vissen. Inplaats dat het ministerie een werkgroep erop uit stuurt om de situatie in het gebied te gaan peilen om verdere stappen te ondernemen, gaat het ministerie zich bezig houden met, hoe deskundig en van waar heeft de OIS de deskundigheid om dit onderzoek te doen.
De OIS en haar partner SIHFUND zijn al bezig met de voorbereidingen om het werk dat zij gestart hebben m.b.t. de kwikvergiftiging onder de Inheemsen van het zuiden, te vervolgen. Er zijn reeds gesprekken gaande met deskundigen op dit gebied, om het werk van deze organisaties bij te staan. In het project zal ook een andere Inheemse organisatie betrokken worden nl. Wadeken Wasjibonmaria. De volgende activiteiten zullen weer in de laatste week van januari 2009 van start gaan en zullen tot 2011 lopen.